Taalsignaal 4b thema 12: taalschat: letterlijk en figuurlijkoefenstof logo transp 79-50 2,4cm.gif

Zoek het paswoord (B. Meyns)

Lees aandachtig de uitleg en maak de invuloefeningen.
Druk dan op "controleer" als je klaar bent. Als alles juist is, krijg je een paswoord. Noteer dit.
Je kunt ook op de "[?]"-knop drukken om een aanwijzing te krijgen.

1)meester Bart.gifMeester Bart zegt soms rare dingen: als Toon met een goed idee afkomt, antwoordt hij: daar zit muziek in. Als je dit letterlijk opneemt, vraag je je af: dat kan toch niet? muziek in een idee? De zegswijze is figuurlijk bedoeld: daar zit muziek in = dat is een goed idee. De verklaring "dat is een goed idee" is letterlijk bedoeld.
Iemand die huizenhoog kan springen? Nee, meester Bart is niet dronken als hij dat zegt. Dit moeten we figuurlijk opvatten. De verklaring "iemand die heel hoog kan springen" is dan letterlijk wel juist. Welke zegswijze hoort bij welke verklaring? Worden volgende zinnen meestal letterlijk of figuurlijk gebruikt?
GEBRUIK INDIEN NODIG JE TAALWERKBOEK OM DE ZEGSWIJZEN OP TE ZOEKEN!
Vul telkens eerst het nummer in van de zegswijze of verklarende zin die bij de opgegeven zin past.
Vul ook in: l (letterlijk) of f (figuurlijk):
1) Hij zingt een toontje lager.
2) Hij heeft veel pretentie en bluft veel.
3) Hij heeft veel noten op zijn zang.
4) Hij doet wat hij kan.
5) Dat is een goed idee.
6) Hij zingt zoals hij gebekt is.
7) Hij spreekt op een minder bazige manier.
8) Daar zit muziek in.
9) Het is altijd hetzelfde liedje.
10) Hij maakt zich boos.
11) Hij speelt op zijn poot.
12) Zo gaat het nu iedere keer weer.

2)jannes.gifJannes, de zoon van meester Bart is ook zo'n grappenmaker. Hij hangt graag de aap uit. Nee, niet letterlijk opvatten. Hij heeft geen aap bij zich die hij aan een kapstok hangt. Deze uitdrukking moet je weer figuurlijk opvatten. Dat hij graag eens onnozel doet om wat plezier te maken is letterlijk. Nee, ik hou je niet voor de aap. Wat betekent dit nu weer? De letterlijke verklaring vind je op www.spreekwoord.nl . Als je zin hebt, zoek het eens op. Tik het woordje aap in.

Vul in: l (letterlijk) of f (figuurlijk):
13) Ze doet alsof haar neus bloedt.
14) Hij loopt als een hinde.
15) Mooie liedjes duren niet lang.
16) Hij loopt snel en sierlijk.
17) Hij is heel sterk.
18) Ze doet alsof ze nergens van af weet.
19) Iets heel goedkoop verkopen.
20) Hij belooft veel, maar er komt niets van.
21) Hij is zo sterk als een beer.
22) Hij is zo trouw als een hond.
23) Er is veel werk aan de winkel.
24) Er moet veel gedaan worden.
25) Hij is heel trouw.
26) Iets voor een appel en een ei verkopen.
27) Er komt niets van in huis.
28) Dat geluk kan niet eeuwig duren.

Als je alles juist hebt, dan krijg je een paswoord van de computer.
Vergeet niet dit paswoord op je blad te noteren ...